Universele periodiek onderzoek: schending grondrechten van verzoekers om internationale bescherming
In oktober 2025 heeft Myria, in samenwerking met Unia en het Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting, een gezamenlijk parallel rapport ingediend met het oog op de Universele Periodieke Evaluatie (of Universal Periodic Review, UPR) van België door de Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties, die in mei 2026 zal plaatsvinden.
Daarnaast heeft Myria ook een individueel rapport ingediend, dat specifiek gewijd is aan de opvangcrisis van verzoekers om internationale bescherming.
De Universeel periodieke rapportage is een evaluatiemechanisme op het niveau van de Verenigde Naties. Om de vijf jaar wordt de mensenrechtensituatie in elk land door alle andere landen geëvalueerd. Deze evaluatie is onder meer gebaseerd op een compilatie van informatie afkomstig van nationale mensenrechteninstellingen en actoren uit het maatschappelijke middenveld. Op basis van de beoordeling van België door de andere landen worden er aanbevelingen geformuleerd.
In zijn individueel rapport wil Myria de aandacht van de lidstaten en het Mensenrechtencomité vestigen op de ernst van de opvangcrisis in België, die al meer dan vier jaar aanhoudt en gepaard gaat met een crisis van de rechtsstaat door de niet-uitvoering van meerdere duizenden rechterlijke beslissingen door de Belgische autoriteiten.
Myria beveelt België daarom aan om zo snel mogelijk alle mogelijke middelen in te zetten om alle verzoekers om internationale bescherming die recht hebben op opvang vanaf het moment dat zij hun verzoek indienen effectief op te vangen, zodat de rechterlijke beslissingen worden uitgevoerd en hun grondrechten worden gerespecteerd.
In hun gezamenlijk rapport willen Myria, Unia en het Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting de aandacht van de Belgische autoriteiten vestigen op bepaalde schendingen van de grondrechten van vreemdelingen, waaronder:
- De impact van de recente hervormingen die het recht op een gezinsleven aantasten. Myria beveelt aan om deze wetten te herzien en de procedures te vereenvoudigen om de praktische belemmeringen voor de uitoefening van dit grondrecht weg te nemen.
- Het gebrek aan systematische en effectieve controle op de administratieve detentie van vreemdelingen en op de naleving van het non-refoulementbeginsel. Myria beveelt aan om de Belgische wetgeving aan te passen zodat deze controles en waarborgen effectief worden.
- De moeilijkheden voor personen in irregulier verblijf om hun recht uit te oefenen om een klacht in te dienen als slachtoffer. Myria beveelt aan om het recht van personen in irregulier verblijf te garanderen om klacht in te dienen zonder het risico op detentie of verwijdering.
- Het gebrek aan detectie en bescherming van (minderjarige) slachtoffers van mensenhandel. Myria beveelt aan om de middelen voor de eerstelijnsactoren te verhogen.
Lees de volledige parallelle rapporten voor de universele periodieke evaluatie van België in mei 2026
