Sociale en economische rechten

Sociale bijstand, dringende medische hulp, een eigen bankrekening: onder bepaalde voorwaarden hebben vreemdelingen in België recht op dezelfde sociale en economische grondrechten als gewone burgers. Toch nemen overheden of bedrijven soms maatregelen die hen anders behandelen. Omdat ze zich vaak al in een kwetsbaardere situatie bevinden, is de impact ervan dan extra groot.

Verschil in behandeling

Soms dreigen bepaalde maatregelen, die vaak zijn ingegeven door besparingen, de sociale en economische grondrechten van vreemdelingen in te perken. Dat is bijvoorbeeld zo voor de toegang tot sociale bijstand voor bepaalde EU-burgers of de toegang tot een bankrekening voor bepaalde derdelanders. Ook de zogenaamde vreemdelingenretributie voor een resem administratieve verzoeken vormt een financiële barrière voor heel wat vreemdelingen.

Achterstallige lonen van derdelanders in onwettig verblijf

In 2009 stelde de Europese Unie in de zogenaamde sanctierichtlijn een aantal sancties en maatregelen vast tegen werkgevers van onwettig verblijvende onderdanen van derde landen. België zette die richtlijn om in nationaal recht met de wet 11 februari 2013. De wet geeft een reeks organisaties de bevoegdheid om in rechte op te treden om de onbetaalde lonen te recupereren van derdelanders die hebben gewerkt zonder op dat moment over verblijfspapieren te beschikken. Naast een aantal vakbonds- en werkgeversorganisaties heeft ook Myria die bevoegdheid.

Klachtenmechanisme

De wet voorziet ook in een strikt klachtenmechanisme waarbij het mogelijk is om ook zónder het akkoord van de werknemer achterstallige lonen in te vorderen. Myria stelt in dat verband vast dat nog altijd geen organisaties aangeduid werden om in rechte te kunnen optreden. Het doet dan ook de aanbeveling aan de overheden om dat te doen.

In onze rechtspraakdatabase vindt u onder het thema sanctierichtlijn voorbeelden van rechtspraak met betrekking tot de recuperatie van achterstallige lonen van werknemers in onwettig verblijf.