[Persbericht] Myria publiceert katern “Economische migratie, vrij verkeer en studenten”
Terwijl de Belgische arbeidsmarkt een van de krapste van Europa blijft, publiceert Myria vandaag een grondige analyse van de migratiestromen gelinkt met werk en studies. Deze nieuwe thematische katern belicht met name dat het vrij verkeer binnen de EU stagneert, het aantal positieve beslissingen inzake single permits die voor het eerst werden toegekend aan derdelanders daalt en de detacheringen aan derdelanders toenemen.
Ondanks een lichte afkoeling van de arbeidsmarkt bleef het in 2024 voor veel werkgevers een hele opgave om geschikt personeel aan te werven. De meest recente cijfers leren dat de Belgische arbeidsmarkt – ondanks die recente afkoeling – tot de krapste van Europa behoort, al zijn er aanzienlijke regionale verschillen (het Vlaamse Gewest kampt met de grootste krapte). Er is een nijpend tekort aan werkkrachten in de Belgische economie en dat verspreid over heel wat sectoren en opleidingsniveaus. De activering van de aanwezige arbeidskrachten, het inzetten op interregionale mobiliteit en het aantrekken van werknemers van binnen de EU worden vaak – en terecht – als de componenten beschouwd om aan die krapte het hoofd te bieden. Bij die laatste oplossing valt er evenwel op te merken dat het vrij verkeer van EU-burgers richting België al enige tijd stagneert.
De volgende stap is dan om te kijken naar het arbeidspotentieel van buiten de EU (de zogenaamde “derde landen”). Het cijfermateriaal toont aan dat die laatste migratiestroom in 2024 licht terugliep ten opzichte van 2022-2023. In overeenstemming met de daling van het aantal uitgereikte visa (-9% in vergelijking met 2023) is er ook een terugval van de single permits (“gecombineerde vergunningen van bepaalde duur”) die zijn uitgereikt naar aanleiding van een eerste aanvraag: -7% ten opzichte van 2023.
In tegenstelling tot deze “traditionele” vorm van arbeidsmigratie, worden er alsmaar meer derdelanders gedetacheerd vanuit een EU-lidstaat om tijdelijk diensten te verlenen aan Belgische klanten. In 2024 bedroeg hun aandeel 21%, wat meer dan een vervijfvoudiging is sinds 2016 toen zij goed waren voor 4% van alle binnenkomende detacheringen. In tegenstelling tot hun EU-collega’s zijn zij frequenter tewerkgesteld binnen arbeidsintensieve sectoren. Gelet op hun afhankelijkheid van de zendende werkgever, zowel op het vlak van werk als dat van verblijf, blijft waakzaamheid voor mogelijk misbruik geboden bij deze groeiende groep tijdelijke arbeidskrachten.
Tot slot werd in 2024 het landschap van economische migratie grondig hervormd. Alle bevoegde regio’s wijzigden hun regelgeving inzake de mogelijkheden om een toelating tot arbeid te bekomen voor buitenlandse onderdanen. Daarnaast werd ook het overkoepelende samenwerkingsakkoord aangepast. De impact van deze wijzigingen zal naar alle waarschijnlijkheid te merken zijn in de cijfers van 2025.
